Pazaryeri Ödemeleri ve Split Payment Nedir? Hakediş Rehberi
Bir pazaryerinde müşteri tek sepette üç farklı satıcıdan ürün alır ve tek ödeme yapar. Peki bu para; satıcılara, kargo bedeline ve platform komisyonuna nasıl doğru bölünür? Cevap: split payment (bölünmüş ödeme) ve onun üzerine kurulu hakediş yönetimi.
Split payment nedir?
Split payment; tek bir tahsilatın, önceden tanımlı kurallara göre birden fazla alıcıya otomatik bölünmesidir. ₺1.000'lik sepette: Satıcı A'ya ₺620, Satıcı B'ye ₺300, platforma ₺80 komisyon — tek işlemde, insan eli değmeden.
Pazaryerinin üç temel ödeme problemi
1) Emanet (escrow) süreci
Para, sipariş onaylanana/teslim edilene kadar güvenli bir ara hesapta bekler; koşul sağlanınca satıcıya aktarılır. İade durumunda kaynak bellidir, kimseden para "geri istenmez".
2) Hakediş hesaplama
Satıcı bazında komisyon oranları, kampanya katkıları, kargo kesintileri, iadeler… Hakediş; tüm bu kalemlerin satıcı başına netleştirilmesidir. Elle (Excel'le) yönetildiğinde hem hata hem itiraz üretir.
3) Toplu transfer
Dönem sonunda yüzlerce satıcıya doğru tutarın, doğru IBAN'a, açıklamasıyla gönderilmesi gerekir. Ödeme tetikleme API'si ile bu transferler tek komutla, banka paneline girmeden yapılır.
Mevzuat: neden "ödemeyi toplayıp dağıtmak" basit değil?
Türkiye'de başkası adına fon toplayıp dağıtmak, ödeme hizmetleri mevzuatına tabidir. Pazaryerleri bu yüzden ya lisanslı bir ödeme kuruluşuyla çalışır ya da ödeme akışını lisanslı altyapı üzerinden kurgular. Doğru kurgu; hem TCMB/BDDK uyumu hem satıcı güveni demektir.
İyi bir pazaryeri ödeme altyapısında ne olmalı?
- Sepette çok satıcılı bölüşüm ve esnek komisyon kuralları
- Emanet hesap akışı ve koşullu serbest bırakma
- Satıcı bazında hakediş raporu ve itiraz takibi
- İade/iptalde otomatik ters bölüşüm
- Toplu ve anlık (FAST) satıcı transferleri
- Banka kayıtlarıyla otomatik mutabakat
Kobaküs Pazaryeri Ödemeleri
Kobaküs Pazaryeri Ödemeleri; bölüşüm kuralları, hakediş hesaplama ve satıcı transferlerini tek API'de birleştirir. Sanal POS tahsilatı ile A2A transferi aynı altyapıda çalışır. Sandbox'ta çok satıcılı senaryoyu test ederek başlayın.
Sık sorulan sorular
Split payment yalnızca pazaryerleri için mi?
Hayır; acente-bayi modelleri, franchise zincirleri ve gelir paylaşımlı her iş modeli kullanır.
Satıcı paranın ne zaman alır?
Kurguya bağlı: teslimat onayında, belirli gün sonunda veya anlık. Kural motoru bunu esnek tanımlar.
Pazaryeri Ödemeleri
Satıcılara otomatik bölünmüş ödeme ve mutabakat.