Açık bankacılık, en basit anlatımı ile üçüncü kişi hizmet sağlayıcılara, kullanıcıların izinleri dahilinde inansal bilgilerine erişmelerini ve işlem gerçekleştirebilmelerini sağlayan güvenli bir yöntem olarak tanımlanabilir. Bu sayede bu bilgilere erişen üçüncü kişi hizmet sağlayıcılar tarafından müşteriler için yeni inansal ürün ve hizmetlerin geliştirilebilmesi, inansal ürün ve hizmetlere ilişkin şeffalık ve rekabetin artırılması ve böylece müşteriler için inansal hayatın kolaylaştırılması ve müşteri deneyiminin artırılması hedeleniyor.
Açık bankacılık, üçüncü kişi hizmet sağlayıcıların kullanıcıların finansal bilgilerine onların rızaları ile ve belirlenmiş koşullarla erişmelerine imkan sağlayan API gibi güvenli yöntem ve teknolojiler, olarak tanımlanabilir.
Açık bankacılığın makro amaçları:
In its simplest form, open banking can be defined as a secure method that lets third-party service providers access users’ financial information and carry out transactions — within the limits of the users’ consent. This allows those third-party providers to develop new financial products and services for customers, to increase transparency and competition in financial products and services, and thereby to simplify customers’ financial lives and improve their experience.
Open banking can be defined as a set of secure methods and technologies — such as APIs — that enable third-party service providers to access users’ financial information with their consent and under defined conditions.
The macro goals of open banking:
Açık bankacılık, kullanıcının açık rızasıyla, banka hesabı verilerinin ve ödeme başlatma yetkisinin güvenli API'ler üzerinden lisanslı üçüncü taraflarla paylaşılmasını sağlayan sistemdir. Kısaca, tüm banka hesaplarınızı tek bir uygulamadan görmenizi ve yönetmenizi mümkün kılar.
Kullanıcı, bir uygulamaya bankasının verisine erişim izni verir; uygulama bu erişimi banka API'leri üzerinden, kullanıcının bankada yaptığı güçlü kimlik doğrulamayla sağlar. Banka şifresi üçüncü tarafla paylaşılmaz.
Evet. Erişim FAPI 2.0, OAuth 2.0 ve mTLS gibi bankacılık düzeyi standartlara dayanır; her işlem kullanıcının bankasında onaylanır ve rıza istendiği an geri çekilebilir. Üçüncü taraf banka kimlik bilgilerinizi görmez.
AISP (Hesap Bilgisi Hizmeti Sağlayıcısı), kullanıcının rızasıyla banka hesap verilerini okuyan lisanslı taraftır. Kobaküs bu rolü kendisi üstlenmez; altyapıyı sağlar, AISP rolünü lisanslı partner taşır.
PISP (Ödeme Başlatma Hizmeti Sağlayıcısı), kullanıcının rızasıyla banka hesabından ödeme başlatan lisanslı taraftır. Kobaküs altyapıyı sağlar; PISP rolünü lisanslı partner üstlenir.
AIS (hesap bilgisi) veriyi okur: bakiye ve işlem geçmişine erişir. PIS (ödeme başlatma) ise eylem yapar: hesaptan hesaba ödeme başlatır. İkisi açık bankacılığın iki temel servisidir.
Son kullanıcı için açık bankacılık tipik olarak ücretsizdir. İşletmeler ise altyapı/servis sağlayıcısına (ör. Kobaküs) kullanım bazlı ücret öder; Kobaküs'te sandbox ücretsizdir, canlıda işlem başına ödenir.
Evet. Türkiye'de açık bankacılık, TCMB düzenlemeleri ve veri paylaşım çerçevesi kapsamında yürür; hesap bilgisi ve ödeme başlatma hizmetleri lisanslı kuruluşlar tarafından sunulur.
Yalnızca sizin açıkça izin verdiğiniz, lisanslı hizmet sağlayıcılar ve verdiğiniz kapsam dahilinde erişebilir. İzin süreli ve sınırlıdır; istediğiniz an geri çekebilirsiniz.
Tüm hesaplarınızı tek ekranda görmek, kartsız ve anında ödeme yapmak, otomatik bütçeleme, gelir-gider doğrulama, hızlı kredi başvurusu ve çoklu banka nakit yönetimi gibi birçok kullanım mümkündür.
